Δεν θα το κρύψω, άλλωστε, ο πειρασμός μεγάλος.......

Σαν  τις νεράιδες, την φωνή, που κλέβουν των ανθρώπων

έτσι κι εγώ αμίλητος μαρμάρωνα μπροστά της

καθώς αυτή ερχότανε όλο και πιο κοντά μου

χαμογελώντας κι άνοιγε, μιαν αγκαλιά για μένα.

Δεν θα το κρύψω, άλλωστε,  ο πειρασμός μεγάλος 

στα πιο τρελά μου όνειρα, να μπω στην αγκαλιά της

και να πετάξουμε μαζί, στον Πήγασο καβάλα

και ίσως κάποτε να δω, των ιδεών την πόλη.

Δεν έχω την αξίωση πολίτης της να γίνω

μου φτάνει μόνο να την δω, στον Πήγασο καβάλα.  

                                      Πάν Καρτσωνάκης

Αυτά τα δύο υπέροχα σκίτσα είναι 

του φίλου μου εικαστικού Περικλή Κουλιφέτη.

Έγιναν για τις ανάγκες της έκδοσης

 κάποιων κειμένων μου και τον ευχαριστώ από καρδιάς. 

Tantos an̈os que coquetea,la luna con la tierra.Τόσα χρόνια που φλερτάρει, η σελήνη με τη γη.

Tantos an̈os que coquetea,la luna con la tierra

tal vez cierto dìa quiera unirse con ella.

Empezaràn ambas un viajecito amoroso

y vida no habrà despuès de esta boda. 

Ciertos mitos habìa oìdo que hubo època

que la tierra sin luna  vagaba a solas.

Obviamente no vivìan entonces los humanos en la tierra

por lo tanto no era este  un saber de humanos. 

Si tales mitos tienen base aunque sea en un porcentaje 

y no es imaginacion....no sè decirles.

         Pan Kartsonakis

Την απόδοση, στην Ισπανική γλώσσα

έκανε η καθηγήτρια φιλόλογος των Ισπανικών.

Γεωργία  Κόλλια

Τόσα χρόνια που φλερτάρει, η σελήνη με τη γη

ίσως κάποτε θελήσει και μαζί της ενωθεί.

Θα κινήσουν και οι δύο ταξιδάκι ερωτικό

και ζωή δεν θα υπάρχει  απ’ το πάντρεμα αυτό.

Κάποιους μύθους είχα ακούσει πως υπήρξε εποχή

που η γη δίχως σελήνη τριγυρνούσε μοναχή.

Προφανώς δεν ζούσαν τότε και οι άνθρωποι στη γη 

συνεπώς δεν ήταν γνώση από γήινους αυτή.

Αν οι μύθοι έχουν βάση έστω σ’ ένα ποσοστό

και δεν είναι φαντασία…..δεν γνωρίζω να σας πω. 

            Καρτσωνάκης Πάν

Τώρα μπορεί φθινόπωρο σε λίγο κι ο χειμώνας.

Μη σε τρομάζει που το φως της μέρας λιγοστεύει

ανάλογα τις εποχές που έρχονται και φεύγουν.

Τώρα μπορεί φθινόπωρο σε λίγο κι ο χειμώνας

μα θα ‘ρθει πάλι άνοιξη και πάλι καλοκαίρι.

Μην σε τρομάζουν οι χρονιές που έρχονται και φεύγουν

Έτσι κι αλλιώς είναι γνωστό μα κι όλοι το γνωρίζουν 

σαν αστραπή, σαν μια βροχή και η ζωή μας είναι

σαν σύννεφα στον ουρανό και σαν αφρός στο κύμα.

Έτσι απλά οι άνθρωποι, στον χρόνο ταξιδεύουν

σαν όπως σπίθες της φωτιάς που καίει μες το σύμπαν. 

                      Πάν Καρτσωνάκης

Μια παροιμία, ο λαός, λέει για να γελάει..

Πάντα σχεδόν, τα όνειρα, σου λένε την αλήθεια

μα ‘συ δεν θέλεις να το δεις σ’ αρέσουν παραμύθια

δεν το πιστεύεις και απλά, ξεχνάς πως στην ουσία

αυτό συμβαίνει, το γιατί, θα έχει μια αιτία. 

Στα όνειρα μπορώ να πω, οι πύλες ξεκλειδώνουν

και μνήμες τ’ ασυνείδητου έρχονται ξεγυμνώνουν

να ξεκουρδίσουν το μυαλό στο σώμα συμμετέχουν

αυτό δεν είναι μυστικό μα λίγοι το κατέχουν. 

Μια παροιμία, ο λαός, λέει για να γελάει

«Καρβέλια βλέπει στ’ όνειρο όποιος απλά πεινάει». 

                             Πάν Καρτσωνάκης

Στην αιωνιότητα δίχως σκιά θα τριγυρνάμε...

 Θα μας δικάσουν οι θεοί,

           αν πράγματι στο σώμα τους

                  ανάξιοι σταθήκαμε

            και την γενέθλια χώρα μας,

               αυτήν που αξιωθήκαμε,

                      βεβηλώσαμε!

                Μάρτυρες κατηγορίας

                θα είναι οι σκιές μας,

           οι πιο αξιόπιστοι ρουφιάνοι,

     που ύστερα θα μας εγκαταλείψουν

   για να γίνουν οι σκιές κάποιων άλλων.

Στην αιωνιότητα δίχως σκιά θα τριγυρνάμε.

         Πάν Καρτσωνάκης 

Μας τραγουδά, ο άνεμος κι εμείς δεν λέμε λέξη.

Ήθελα πάντα να σου πω, τι ένοιωθα κι ωστόσο

θα ‘ταν ανόητο γι αυτό κουβέντα δεν σου είπα.

Όσες λεξούλες όμορφες να σου ‘λεγα εις μάτην

σαν σύννεφα στον άνεμο, θα σκόρπιζαν εντέλει.

Μας τραγουδά, ο άνεμος κι εμείς δεν λέμε λέξη

μόνο κοιτάζεις, μ’ απλανές το βλέμμα, το φλιτζάνι

λες και διαβάζεις στον καφέ τι λεν τα κατακάθια

για το παρόν, το παρελθόν αλλά και για το μέλλον.

Σαν έτοιμος από καιρό που ‘γραψε κι ο Καβάφης

σ’ αποχαιρέτησα βουβά και δίχως να δακρύσω.

                                       Πάν Καρτσωνάκης

Απόψε και πάλι, ήμασταν στην ακροθαλασσιά......να αποχαιρετήσουμε το φως. (6 φωτογραφίες)

...δίχως ήλιο αν μας καλεί η ημέρα,

πού είναι ο κόσμος;

(Απόσπασμα από το ποίημα 

«Δίχως πανί» της Συλλογής «Κάτω από σκιές και φώτα» [1929]).

Και τις αχτίδες σου, ήλιε, θα στις επιστρέψω.

Στου σύμπαντος τον οργασμό θα ζεσταθώ…

(Απόσπασμα από το ποίημα 

«Περιφρόνηση» της Συλλογής «Κατεβαίνοντας στη σιγή των αιώνων» [1933]).

Σαν μάγισσα η θάλασσα ασκεί μια γοητεία 

και ξελογιάζει εντελώς κάποιους απ τους ανθρώπους.

Είναι γοργόνα, μάγισσα κι όσοι την αγαπήσαν 

δεν την αλλάζουν με καμιά, άλλη του κόσμου χώρα.

Οι Έλληνες, απ την αρχή, τους μυθικούς μας χρόνους

η σχέση μας με θάλασσα υπήρξε ερωτική.

Καθόρισε τον ρόλο μας σ όλη την ιστορία.

Ακόμη και στο σήμερα, η θάλασσα μας σώζει.

Γοργόνας γάλα βύζαξε, ο Έλληνας, στην κούνια

γι αυτό και με τη θάλασσα έχει αυτή τη σχέση.

                                         Πάν Καρτσωνάκης

Δεν βιάζεται η θάλασσα, δεν έχει που να πάει

εμείς μόνο βιαζόμαστε, νεράκι που κυλάει.

Πάν Καρτσωνάκης

Κι αν ήσαι νέος, μες σταις φλέβες σου θα τρέξη

της θάλασσας ο πόθος· θα σε ’πη μια λέξι

το κύμα απ’ τον έρωτά του, και θα βρέξη

        με μυστική τον έρωτά σου μυρωδιά.

Βγάζει η θάλασσα κρυφή φωνή — 

        φωνή που μπαίνει

μες στην καρδιά μας και την συγκινεί

        και την ευφραίνει.

Τραγούδι είναι, ή παράπονο πνιγμένων; —

το τραγικό παράπονο των πεθαμένων,

        που σάβανό των έχουν τον ψυχρόν αφρό,

και κλαίν για ταις γυναίκες των, για τα παιδιά των,

και τους γονείς των, για την έρημη φωλιά των,

           ενώ τους παραδέρνει πέλαγο πικρό,

σε βράχους και σε πέτραις κοφτεραίς τους σπρώχνει,

τους μπλέκει μες στα φύκια, τους τραβά, τους διώχνει,

        κ’ εκείνοι τρέχουνε σαν νάσαν ζωντανοί

με ολάνοιχτα τα μάτια τρομαγμένα,

και με τα χέρια των άγρια, τεντωμένα,

        από την αγωνία των την υστερνή.

Τραγούδι είναι, ή παράπονο πνιγμένων;—

το τραγικό παράπονο των πεθαμένων

        που κοιμητήριο ποθούν χριστιανικό.

Τάφο, που συγγενείς με δάκρυα ραντίζουν,

και με λουλούδια χέρια προσφιλή στολίζουν,

        και που ο ήλιος χύνει φως ζεστό κ’ ευσπλαγχνικό.

...................................................

Κωνσταντίνος Π. Καβάφης

(Από τα Αποκηρυγμένα, Ίκαρος 1983)

Άλλοτε η θάλασσα μας είχε σηκώσει στα φτερά της

Μαζί της κατεβαίναμε στον ύπνο

Μαζί της ψαρεύαμε τα πουλιά στον αγέρα

Τις μέρες κολυμπούσαμε μέσα στις φωνές

και τα χρώματα

Τα βραδιά ξαπλώναμε κάτω απ’ τα δέντρα

 και τα σύννεφα

Τις νύκτες ξυπνούσαμε για να τραγουδήσουμε

Ήταν τότε ο καιρός τρικυμία χαλασμός κόσμου

Και μονάχα ύστερα ησυχία

Αλλά εμείς πηγαίναμε χωρίς να μας εμποδίζει κανείς

Να σκορπάμε και να παίρνουμε χαρά

Από τους βράχους ως τα βουνά μας οδηγούσε

ο Γαλαξίας

Και όταν έλειπε η θάλασσα ήταν κοντά ο θεός

                   Γιώργος Σαραντάρης

 

Μα και η θάλασσα ένας μεγάλος αλμυρός ποταμός δεν είναι;

Το νερό είναι κυρίαρχο στοιχείο της ζωής μας

αφού, ως γνωστόν κατέχει 

το μεγαλύτερο ποσοστό του σώματός μας.

Ίσως αυτός είναι και ο λόγος 

που στεκόμαστε πότε-πότε 

στην όχθη του ποταμού για να συλλογιστούμε, 

και να κάνουμε εκτίμηση των πεπραγμένων,

αθροίζοντας τα θετικά μα πιότερο τα αρνητικά.

Το ποτάμι φυσικά ενδέχεται να μην το βλέπουμε 

αλλά μπορούμε να το φανταστούμε

αφού σαν ένα ποτάμι είναι και ο χρόνος

που μας παρασέρνει στην θάλασσα.

Τώρα, αργά ή γρήγορα δεν έχει σημασία 

αφού έτσι κι αλλιώς 

όλα τα ποτάμια σε αυτήν καταλήγουν.

Χάνουμε και μας χάνουν οι άνθρωποι

που αγαπήσαμε ή ερωτευτήκαμε.

Κάπως έτσι, αν προλάβουμε, 

αποχαιρετάμε φίλους και γνωστούς

σαν τα φύλλα που σαν βαρκούλες 

παρασέρνει το ρεύμα του ποταμού

δηλαδή ο χρόνος και χάνονται,

όπως τα καράβια χάνονται πίσω από τον ορίζοντα.

Δεν βλέπουμε τον ποταμό,  

τις περισσότερες φορές, 

ωστόσο κάποιοι τον νοιώθουμε

να κυλάει μέσα μας μαζί με το αίμα.

Τον ποταμό που φυσικά μπορεί να μην βλέπουμε,

αλλά στις όχθες του παρατηρούμε κάποιους άλλους

να μας κοιτάζουν όπως εμείς ταξιδεύουμε μες το νερό

και πριν καλά-καλά το συνειδητοποιήσουμε

βλέπουμε μπροστά μας, για πρώτη φορά, την θάλασσα

ίσως για να αρχίσει και το μεγαλύτερό μας ταξίδι.

Μα και η θάλασσα ένας μεγάλος αλμυρός ποταμός δεν είναι;

                                           Πάν Καρτσωνάκης

 

Κόρινθος: Σιγά-σιγά, επιστρέφουν στην πλατεία μας.

Άπονη ζωή

μας πέταξες στου δρόμου την άκρη

μας αδίκησες 

ούτε μια στιγμή

δεν ήρθες να μας διώξεις το δάκρυ

μας κυνήγησες

το κρίμα μας βαρύ

μας γέννησες φτωχούς

με την καρδιά πικρή

γεμάτη στεναγμούς 

Άπονη ζωή

δεν θέλαμε παλάτια κι αστέρια

να μας χάριζες 

μια μπουκιά ψωμί

για μας τα ορφανά περιστέρια

ας χαλάλιζες

μας έδειρε ο βοριάς

μας ήπιε η βροχή

το αίμα της καρδιάς

γιατί είμαστε φτωχοί

Στίχοι του Λευτέρη Παπαδόπουλου

.............

Τόσα χρόνια πολιορκημένοι ἀπό στεριά και θάλασσα

ὅλοι πεινᾶνε, ὅλοι σκοτώνονται και κανένας δεν πέθανε -

πάνου στα καραούλια λάμπουνε τα μάτια τους,

μία μεγάλη σημαία, μία μεγάλη φωτιά κατακόκκινη

και κάθε αὐγή χιλιάδες περιστέρια φεύγουν ἀπ᾿ τα χέρια τους

για τις τέσσερις πόρτες τοῦ ὁρίζοντα

.................

Γ. Ριτσος - Ρωμιοσύνη

Το περιστέρι συμβολίζει την ειρήνη.

αλλά και την αθωότητα, την αγνότητα 

εξ ου και η φράση "ως αθώα περιστερά"

Σήμερα ήρθε και κάθισε στο περβάζι

του παραθύρου μου

ένα άσπρο περιστέρι.

— Τί γυρεύεις εδώ, του είπα,

μήπως σου δώσαν λάθος διεύθυνση;

— Καθόλου, μου απάντησε, τί νομίζεις

το περβάζι σου είναι μόνο

για μαύρα πουλιά;

 

Έκανε δύο τρεις βόλτες πάνω κάτω,

άφησε μια κουτσουλιά και πέταξε,

αφήνοντάς με έκπληκτο!

Μίλτος Σαχτούρης -Το άσπρο περιστέρι

Από τη συλλογή 

Ανάποδα γυρίσαν τα ρολόγια (1998)

Ωσαν τα κρίνα του αγρού που τη βροχή ποθούνε..........................

Ωσαν τα κρίνα του αγρού  που τη βροχή ποθούνε,  

έτσι ποθούν τα μάτια μου  τα μάτια σου να δούνε!

 

Καλημέρα....και στου χειμώνα την καρδιά να γίνεται το θαύμα.

Κάποια πουλιά φτιάχνουν φωλιές στα δέντρα να κλωσήσουν 

μα κάποια στα χαλάσματα και κάποια και στα βράχια.

Ένα μικρό πανέμορφο πουλί, η Αλκυόνη 

φτιάχνει φωλιές στα χαμηλά, στις όχθες, στ’ ακρογιάλια.

Ένα πουλί πολύχρωμο, η κόρη του Αιόλου

που στο χαμό του άντρα της δεν άντεξε να ζήσει

σαν πέθανε ο Κύηκας που τόσο αγαπούσε

κι ο Δίας συγκινήθηκε κι αθάνατους τους κάνει.

Αιώνια να ζήσουνε έστω θαλασσοπούλια

και στου χειμώνα την καρδιά να γίνεται το θαύμα. 

                                Πάν Καρτσωνάκης

Η Αλκυόνη (αρχαία ελληνική: Αλκυών) είναι θαλάσσιο 

αποδημητικό πτηνό, το κοινώς λεγόμενο ψαροπούλι 

ή θαλασσοπούλι ή και ακόμα μπιρμπίλι της θάλασσας.

Του Γεναριού πολύτιμο είναι και το φεγγάρι.

Σιγά-σιγά μεγάλωνε η μέρα τον Γενάρη

μπουμπούκιαζαν της μυγδαλιάς κι άνθιζαν τα κλωνάρια.

Ετοιμασίες κάναμε και για το καρναβάλι

ερχόταν και η Άνοιξη που στόλιζε τη φύση.

Στη φύση γύρω θα ‘στηναν χορό και τα ζουζούνια

και θα μεθούσαν μέλισσες απάνω στα λουλούδια.

Μια μουσική θα ‘κούγεται καθώς λιώνουν τα χιόνια.

Η προσμονή ανάστασης μας έτρεφε ελπίδες.

Του Γεναριού πολύτιμο είναι και το φεγγάρι

που μοιάζει, λέει κι ο λαός, ίδιο μαργαριτάρι. 

                                     Πάν Καρτσωνάκης

Όποιος φοβάται το κενό, ποτέ δεν πέφτει μέσα.

Υπάρχουν νύχτες που πρωί αργεί πολύ να έλθει

και δίνουν την εντύπωση πως δεν θα ξημερώσει.

Οι ώρες λες και πέτρωσαν ή έπεσαν για ύπνο

κι εγώ κοιτάζω το κενό σαν κάτι να προσμένω.

Όσο δεν πέφτω στο κενό δεν παύει να υπάρχει.

Ο ποιητής το έγραψε και άδικο δεν είχε

Μα πειρασμός τεράστιος και μια αμφιβολία

αν όντως είναι το κενό αυτό που με τρομάζει.

Όποιος φοβάται το κενό, ποτέ δεν πέφτει μέσα

και δεν θα μάθει, το κενό, αν είναι στο μυαλό του.

                                 Πάν Καρτσωνάκης

«Aφού έζησα όλο το μαρτύριο της ελπίδας, έφτασα στο πιο απάνθρωπο έγκλημα: να πιστέψω στους ανθρώπους»

Στης πολιτείας που γυρνώ, ανέστιος, τους δρόμους

δίχως αφέντη, λεύτερος, μα σαν τον καραγκιόζη

έχω μονίμως πρόβλημα, διψάω και πεινάω 

αλλά και τους σκατόψυχους που ρίχνουνε τις φόλες. 

Στης πολιτείας που γυρνώ, τους δρόμους, πότε μόνος

και πότε έχω συντροφιά ακόμη και ανθρώπους

που σαν κι εμένα άστεγοι κοιμούνται στα παγκάκια

και όταν βρέχει στέγη τους μια νάιλον σακούλα.

Κουράστηκα, μα στη ζωή υπάρχουν και οι ώρες

που ζω μέσα στο όνειρο κι ο θάνατος δεν έχει. 

                                        Πάν Καρτσωνάκης 

«Aφού έζησα όλο το μαρτύριο της ελπίδας, έφτασα στο πιο απάνθρωπο έγκλημα:

 να πιστέψω στους ανθρώπους»

Τάσος Λειβαδίτης

Όλη την μέρα άνετη, ξαπλώνει, χουζουρεύει.........

Όλη την νύχτα τριγυρνά δεν ξέρω που πηγαίνει

και  ποιες αυλές καλύτερες απ’ την δική μου βρίσκει.

Όλη την μέρα άνετη, ξαπλώνει, χουζουρεύει

κι αν κάπου-κάπου σηκωθεί,  απλώς αλλάζει θέση.

Πίνει νερό μα την τροφή κάποιες φορές αφήνει

ίσως γιατί καλύτερη, κάπου αλλού θα βρίσκει. 

Ενδέχεται με όμορφο και γάτο κοτσονάτο

να ζευγαρώνει και γι αυτό ξεμυαλισμένη θα ‘ναι. 

Αυτό συμβαίνει προφανώς και η αυλή σε λίγο 

θα ‘χει γεμίσει τρυφερά και ζωηρά γατάκια. 

                              Πάν Καρτσωνάκης

Σε γειτονιά, δίχως γατιά ποτέ μην κατοικήσεις.

Κάποια γατιά στην γειτονιά, αφεντικά δεν έχουν

κάποιος  φροντίζει για τροφή κι αν όχι, δεν πειράζει.

Επιβιώνουν, έμαθαν, στο αστικό τοπίο.

Γενιές πολλές συμβίωσαν στις γειτονιές της πόλης.

Με περηφάνια σε κοιτούν, κρατούν τις αποστάσεις

θαρρείς και δεν το ξέχασαν, πως ιερές υπήρξαν

ούτε που κάποια εποχή διαβόλους θεωρούσαν.

Γι αυτό δεν εμπιστεύονται, εύκολα, τους ανθρώπους. 

Σε γειτονιά, δίχως γατιά ποτέ μην κατοικήσεις.

Έχουν, οι άνθρωποι, εκεί «ξεφύγει» απ’ την φύση. 

                                            Πάν Καρτσωνάκης

Μάλλον αυτό θα εννοούν..........

Η σιωπή είναι χρυσός, υπάρχει μία ρήση

που την ασπάζονται πολλοί ως δείγμα της σοφίας.

Ωστόσο λίγοι λένε πως, ο έλεγχος θα πρέπει

να είναι πότε θα μιλάς και πότε θα σωπαίνεις.

Μάλλον αυτό θα εννοούν διάλογο να κάνεις

αφού ακούς και τι θα πουν οι άλλοι σαν μιλούνε

κι αυτό γιατί ο άνθρωπος ανέπτυξε τον λόγο

που είναι δείγμα του βαθμού, για τον πολιτισμό του. 

Βαρβαρισμός, είναι αυτό: όπου δεν πίπτει λόγος,

η ράβδος έρχεται μετά, «διάλογο» να κάνει. 

                            Πάν Καρτσωνάκης

Περνούν όμως τα τέρμινα κι ο κόσμος συνεχίζει....

Τον «δράκο» των παραμυθιών, δεν φρόντισαν να έχει

κάποιοι που στέλνουν μήνυμα στο messenger πως τάχα

θέλουν αυτοί, οι άνθρωποι, εμάς να προφυλάξουν

γιατί σημάδι θεϊκό, γέροντας έχει λάβει.

Μια προφητεία της τυφλής γερόντισσας σου λένε

από ανάγκη να φανούν δεν βρίσκουν άλλον τρόπο.

Η Παναγιά σε όραμα με δάκρυα της το ‘πε

και τώρα που το έμαθες μπορείς να πεις και σ’ άλλους.

Περνούν όμως τα τέρμινα κι ο κόσμος συνεχίζει

περιστροφές, γυροβολιές χιλιάδες χρόνια τώρα. 

                      Πάν Καρτσωνάκης